به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از کاشان، غلامرضا حسنی‌مقدم عضو هیئت علمی دانشگاه ملی مهارت شهید رجایی کاشان در یکصدونوزدهمین نشست قرآنی خادمان حج و زیارت کاشان با موضوع «همه زیر یک عبا؛ از حدیث کساء تا تربیت فاطمی در خانواده امروز» که شامگاه یکشنبه، ۱۷ آبان‌ماه در محل این اداره برگزار شد، با اشاره به ابعاد معنوی و تربیتی حدیث کساء و قرائت بخش‌هایی از یک شعر در وصف این حدیث شریف اظهار کرد: یکی از پیام‌های تربیتی حدیث کساء، توجه به شیوه گفت‌وگو و پرهیز از قضاوت‌های شتاب‌زده است.
وی با اشاره به عبارت «یا اُمّاهُ اِنّی اَشَمُّ عِنْدَک رائِحَةً طَیِّبَةً کاَنَّها رائِحَةُ جَدّی رَسُولِ اللّهِ؛ مادر بوی خوشی نزد تو به مشامم می‌رسد، گویا بوی جدم رسول خدا باشد» در حدیث کساء افزود: امام حسن(ع) با تعبیر «گویا بوی جدم رسول خدا باشد» سخن می‌گویند که نشان‌دهنده پرهیز از بیان قطعی موضوعاتی است که درباره آن‌ها اطمینان کامل نداریم. این آموزه به ما یادآوری می‌کند که در خانواده باید به یکدیگر فرصت شنیدن و اندیشیدن بدهیم و از قضاوت‌های عجولانه پرهیز کنیم.
عضو هیئت علمی دانشگاه ملی مهارت شهید رجایی کاشان حفظ ارتباط عاطفی میان نسل‌ها را از دیگر پیام‌های حدیث کساء دانست و ادامه داد: ارتباط پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌ها با نوه‌ها، سرمایه‌ای ارزشمند برای تربیت خانوادگی است. نوجوانان باید فرصت شنیدن خاطرات، تجربه‌ها و آموزه‌های نسل‌های گذشته را داشته باشند، زیرا این ارتباط در تقویت هویت و پیوند عاطفی آنان با خانواده نقش مهمی دارد.
ضرورت شناخت زبان نسل جدید و پرهیز از رفتارهای تخریب‌کننده
وی با تأکید بر ضرورت شناخت ویژگی‌های نسل جدید تصریح کرد: نسل آلفا، متولدین حدود سال ۱۳۹۲ به بعد و نسل z در فضای دیجیتال رشد کرده‌اند و نگاه متفاوتی به فناوری و ارتباطات دارند. ما از نسلی هستیم که به‌تدریج با اینترنت آشنا شده‌ایم، اما فرزندان امروز از ابتدای زندگی در محیط دیجیتال حضور داشته‌اند؛ بنابراین برای ارتباط مؤثر با آنان باید زبان و دنیای ذهنی‌شان را بشناسیم.
حسنی‌مقدم با بیان اینکه گاهی تذکرهای والدین درباره استفاده از تلفن همراه، از سوی نوجوان، دخالت در امور شخصی برداشت می‌شود، گفت: تلفن همراه برای نوجوان امروز فقط وسیله سرگرمی نیست، بلکه بخشی از ارتباطات اجتماعی، دوست‌یابی و حتی شکل‌گیری هویت او در این فضا اتفاق می‌افتد. بسیاری از نوجوانان در شبکه‌های اجتماعی دوست‌یابی و روابط عاطفی برقرار می‌کنند؛ از این‌رو والدین باید ضمن شناخت این فضا، به فرزندان در شکل‌گیری هویت صحیح و برقراری ارتباطات سالم کمک کنند.
وی تحقیرکردن را از رفتارهای آسیب‌زا در خانواده دانست و بیان کرد: نقطه مقابل تحقیر، اصل کرامت است که در سیره امام رضا(ع) نیز مشاهده می‌شود. آن حضرت حتی خدمتکاران را از سفره خود جدا نمی‌کردند. مسخره‌کردن و تحقیر فرزندان، به‌ویژه در حضور دیگران، به شخصیت و اعتماد به‌نفس آنان آسیب می‌زند.
عضو هیئت علمی دانشگاه ملی مهارت شهید رجایی کاشان مقایسه‌کردن را از دیگر عوامل تخریب روابط خانوادگی برشمرد و اضافه کرد: مقایسه فرزند با خواهر و برادر، بستگان یا همسالان، به‌ویژه با هدف سرزنش، رفتاری نادرست است و احساس ناکارآمدی و رقابت ناسالم ایجاد می‌کند. البته باید میان مقایسه مخرب و سازنده تفاوت قائل شد. مقایسه زمانی ارزشمند است که فرد با مشاهده دانش، بینش و موفقیت دیگران، به‌جای حسادت، برای رشد و پیشرفت خود تلاش کند. همچنین باید میان حسادت و غبطه تفاوت گذاشت؛ انسان می‌تواند موفقیت دیگران را ببیند و بدون آرزوی زوال نعمت آنان، برای دستیابی به موفقیت مشابه تلاش کند.
وی تهدیدکردن را از دیگر رفتارهای نادرست دانست و تأکید کرد: تهدیداتی مانند گرفتن تلفن همراه یا محروم‌کردن فرزند از غذا به‌دلیل انجام‌ندادن تکالیف، نه‌تنها مسئله را حل نمی‌کند، بلکه زمینه‌ساز تنش و درگیری در خانواده می‌شود. همچنین، کنترل افراطی و پرسش‌های مکرر درباره اینکه فرزند با چه کسی صحبت کرده است یا در فضای مجازی با چه فردی ارتباط دارد، می‌تواند نوجوان را از والدین دور کند. کنترل افراطی باید جای خود را به نظارت آگاهانه، همراه با اعتماد و احترام بدهد.
تشویق مؤثر و همراهی با علایق نوجوانان
حسنی‌مقدم با تأکید بر ضرورت توجه والدین به نقاط قوت فرزندان گفت: در اصلاح رفتارهای نادرست باید خود رفتار را هدف قرار داد، نه شخصیت فرد را؛ اما هنگام تشویق باید شخصیت و هویت مثبت فرزند تکریم شود.
وی ادامه داد: وقتی نوجوان با خوشحالی از موفقیت خود در مدرسه یا کسب رتبه برتر در مسابقه‌ای خبر می‌دهد، والدین باید با ابراز هیجان، خوشحالی و محبت، این شادی را همراهی کنند. بازشدن چهره، در آغوش گرفتن و بیان جملات محبت‌آمیز، به فرزند نشان می‌دهد که موفقیت او برای خانواده اهمیت دارد.
عضو هیئت علمی دانشگاه ملی مهارت شهید رجایی کاشان همراهی با علایق نوجوان را راهکاری برای تقویت ارتباط عاطفی دانست و اظهار کرد: اگر نوجوان به تماشای فوتبال علاقه دارد، پدر می‌تواند مدتی کنار او بنشیند و درباره مسابقه و تیم مورد علاقه‌اش گفت‌وگو کند. این همراهی به معنای تأیید همه رفتارهای نوجوان نیست، بلکه فرصتی برای نزدیک‌شدن به دنیای ذهنی او و انتقال ارزش‌های تربیتی است.
وی افزود: برای نمونه، اگر فرزند مشغول تماشای فوتبال است و نماز خود را نخوانده، والدین می‌توانند با مدیریت زمان و یادآوری محترمانه، زمینه انجام این تکلیف را فراهم کنند؛ نه اینکه با فشار و اجبار او را به انجام آن وادارند. تربیت در خانواده نیازمند مدیریت، برنامه‌ریزی و شناخت علایق فرزندان است.
حسنی‌مقدم در پایان تأکید کرد: اگر خانواده‌ها از رفتارهایی که نباید انجام دهند، پرهیز کنند، گام بزرگی در مسیر تربیت صحیح برداشته‌اند؛ اما این کافی نیست و باید در کنار پرهیز از رفتارهای آسیب‌زا، برای تقویت ارتباط عاطفی، شناخت نسل جدید و ایجاد فضای امن برای گفت‌وگو با فرزندان نیز تلاش کنند.
یادآور می‌شود، میز مشاوره خانواده به‌صورت رایگان، شنبه‌شب‌ها در چهارراه سلمان کاشان با حضور مشاوران برگزار می‌شود و شهروندان می‌توانند برای طرح مسائل و دریافت پاسخ پرسش‌های خانوادگی خود به این میز مراجعه کنند.
انتهای پیام./
نظر شما